<!DOCTYPE html>
<html class="client-nojs vector-feature-language-in-header-enabled vector-feature-language-in-main-page-header-disabled vector-feature-page-tools-pinned-disabled vector-feature-toc-pinned-clientpref-0 vector-toc-not-available vector-feature-main-menu-pinned-disabled vector-feature-limited-width-clientpref-1 vector-feature-limited-width-content-enabled vector-feature-custom-font-size-clientpref-1 vector-feature-appearance-pinned-clientpref-0 vector-feature-night-mode-enabled skin-theme-clientpref-os vector-sticky-header-enabled" lang="fr" dir="ltr"><head>
<meta charset="UTF-8">
<title>Scymnos de Chio</title>
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<link rel="icon" type="image/png" href="./_res_/favicon.png">
<link rel="canonical" href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Scymnos_de_Chio"> <link href="./_mw_/ext.cite.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.wikimediamessages.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.icons.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.search.codex.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<meta name="ResourceLoaderDynamicStyles" content="">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/site.styles.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/noscript.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/footer.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/vector-2022.css">
</head>
<body class="skin--responsive skin-vector skin-vector-search-vue mediawiki ltr sitedir-ltr mw-hide-empty-elt ns-0 ns-subject page-Scymnos_de_Chio rootpage-Scymnos_de_Chio skin-vector-2022 action-view">
<div class="mw-page-container">
<div class="mw-page-container-inner">
<div class="mw-content-container">
<main id="content" class="mw-body">
<header class="mw-body-header vector-page-titlebar">
<h1 id="firstHeading" class="firstHeading mw-first-heading"><span class="mw-page-title-main">Scymnos de Chio</span></h1>
</header>
<a id="top"></a>
<div id="bodyContent" class="vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer" aria-labelledby="firstHeading" data-mw-ve-target-container="">
<div id="contentSub">
<div id="mw-content-subtitle"></div>
</div>
<div id="mw-content-text" class="mw-body-content mw-content-ltr" lang="fr" dir="ltr"><div class="mw-content-ltr mw-parser-output" lang="fr" dir="ltr">
<div class="infobox_v3 infobox infobox--frwiki noarchive" style="width:22em">
<div class="entete icon auteur" style="background-color: #4C6099; color: #FFF;"><style data-mw-deduplicate="TemplateStyles:r228712544">
/* start https://fr.wikipedia.org/ */
.mw-parser-output .entete.auteur{background-image:url("./_mw_/Picto_infobox_auteur.png")}
/* end https://fr.wikipedia.org/ */
</style>
<div>Scymnos de Chio</div>
</div><table><caption class="hidden" style="">Données clés</caption><tbody><tr>
<th scope="row" style="width:7.5em;">Naissance</th>
<td>
vers <a href="200" title="200">200</a> av. J.-C.</td>
</tr><tr>
<th scope="row" style="width:7.5em;">Décès</th>
<td>
entre <a href="200" title="200">200</a> et <a href="100" title="100">100 av. J.-C.</a></td>
</tr><tr>
<th scope="row" style="width:7.5em;">Activité principale</th>
<td>
<div>
<a href="G%C3%A9ographie" title="Géographie">géographe</a>, <a href="Historien" title="Historien">historien</a>.</div></td>
</tr></tbody></table><table><caption style="background-color:#7090E0;">Auteur</caption><tbody><tr>
<th scope="row" style="width:9em;">Genres </th>
<td>
<div>
itinéraire géographique ou « archéologique » (Didier Marcotte).</div></td>
</tr></tbody></table><p class="bloc" style="background-color:#7090E0;">Œuvres principales</p>
<div style="font-size: 95%;">
<ul><li><i>La Périégèse</i> ou <i>Circuit de la terre</i></li></ul>
</div>
</div>
<p><b>Scymnos de Chio</b> (en <a href="Grec_ancien" title="Grec ancien">grec ancien</a> <span class="lang-grc" lang="grc">Σκύμνος ὁ Xῖος</span> / <i>Skúmnos o Khíos</i>) est un <a href="Histoire_de_la_g%C3%A9ographie#G.C3.A9ographie_antique" title="Histoire de la géographie">géographe</a> <a href="Gr%C3%A8ce_antique" title="Grèce antique">grec</a> du <a href="IIe_si%C3%A8cle_av._J.-C." title="IIe siècle av. J.-C."><abbr class="abbr" title="2ᵉ siècle"><span class="romain">II</span><sup style="font-size:72%">e</sup></abbr> siècle <abbr class="abbr nowrap" title="avant Jésus-Christ">av. J.-C.</abbr></a> Il est l'auteur d'une périégèse en prose (<span class="lang-grc" lang="grc">Περιήγησις</span>) en 16 livres<sup id="cite_ref-1" class="reference"><a href="#cite_note-1"><span class="cite-bracket">[</span>1<span class="cite-bracket">]</span></a></sup>, aujourd'hui perdus sauf pour quelques fragments.
</p>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Le_pseudo-Scymnos">Le pseudo-Scymnos</h2></div>
<p>Il existe une description en vers du monde méditerranéen, daté de la fin du <abbr class="abbr" title="2ᵉ siècle"><span class="romain">II</span><sup style="font-size:72%">e</sup></abbr> siècle <abbr class="abbr nowrap" title="avant Jésus-Christ">av. J.-C.</abbr> et écrite pour le roi <a href="Nicom%C3%A8de_II" title="Nicomède II">Nicomède II</a> ou <a href="Nicom%C3%A8de_III" title="Nicomède III">III</a> de <a href="Bithynie" title="Bithynie">Bithynie</a>, que l'on a cru un temps rédigée par Scymnos de Chio, d'où l'attribution à un <b>pseudo-Scymnos</b> anonyme utilisée depuis<sup id="cite_ref-2" class="reference"><a href="#cite_note-2"><span class="cite-bracket">[</span>2<span class="cite-bracket">]</span></a></sup>. On a conservé de ce « Circuit de la terre » (ou <i>Periodos</i>) 747 vers <a href="Trim%C3%A8tre_iambique" title="Trimètre iambique">trimètres</a> <a href="Iambique" class="mw-redirect" title="Iambique">iambiques</a> et plus de trente fragments.
</p><p>Cet itinéraire est considéré « comme témoignage sur les mouvements de colonisation grecque d’<a href="%C3%89poque_archa%C3%AFque" title="Époque archaïque">époque archaïque</a> vers la <a href="Histoire_de_la_Ligurie" title="Histoire de la Ligurie">Ligurie</a>, la <a href="Thrace" title="Thrace">Thrace</a> et le <a href="Royaume_du_Pont" title="Royaume du Pont">Pont-Euxin</a> — au point de s’être imposé à la critique moderne comme source fondamentale à ce sujet —, mais présente aussi des anachronismes, mêle allusions mythiques et notations chronographiques et, de façon générale, subit l’influence de courants de pensée d’<a href="Sciences_grecques#P.C3.A9riode_alexandrine" title="Sciences grecques">époque alexandrine</a><sup id="cite_ref-3" class="reference"><a href="#cite_note-3"><span class="cite-bracket">[</span>3<span class="cite-bracket">]</span></a></sup>. »
</p>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Notes_et_références"><span id="Notes_et_r.C3.A9f.C3.A9rences"></span>Notes et références</h2></div>
<div class="mw-references-wrap"><ol class="references">
<li id="cite_note-1"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-1">↑</a> </span><span class="reference-text">Cité par <a href="%C3%89tienne_de_Byzance" title="Étienne de Byzance">Étienne de Byzance</a>, le <a href="Scholie" title="Scholie">scholiaste</a> d'Apollonius de Rhodes (IV, 284) et Apollon. (<i>Hist. mirab.</i>, 15).</span>
</li>
<li id="cite_note-2"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-2">↑</a> </span><span class="reference-text">Voir Marcotte 2000.</span>
</li>
<li id="cite_note-3"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-3">↑</a> </span><span class="reference-text">Lafond 2002, <abbr class="abbr" title="page(s)">p.</abbr> 1070.</span>
</li>
</ol></div>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Annexes">Annexes</h2></div>
<div class="mw-heading mw-heading3"><h3 id="Bibliographie">Bibliographie</h3></div>
<div class="mw-heading mw-heading4"><h4 id="Éditions_et_traductions"><span id=".C3.89ditions_et_traductions"></span>Éditions et traductions</h4></div>
<ul><li><i>Les Géographes grecs. Tome I, Introduction générale. Pseudo-Scymnos, Circuit de la terre</i>, éd. et trad. par Didier Marcotte, Paris, 2000 (<i><a href="Association_Guillaume_Bud%C3%A9" class="mw-redirect" title="Association Guillaume Budé">CUF</a></i>, 403) <small style="line-height:1em;">(<a href="International_Standard_Book_Number" title="International Standard Book Number">ISBN</a> <span class="nowrap">2-251-00487-4</span>)</small> (<i><a rel="nofollow" class="external text" href="http://www.cairn.info/article.php?ID_ARTICLE=RHIS_024_1065&DocId=75995&Index=/cairn2Idx/cairn&TypeID=226&HitCount=5&hits=d7e+cf6+c44+bfd+bfc+0&fileext=html#s1n5">Compte-rendu</a></i> par Yves Lafond, dans <i>Revue historique</i>, 624, 4/2002, p. 1070-1071).</li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading5"><h5 id="Anciennes_éditions"><span id="Anciennes_.C3.A9ditions"></span>Anciennes éditions</h5></div>
<ul><li><i>Anonyme (vulgairement Scymnus de Chio)</i>, dans <i>Extrait des auteurs grecs concernant la géographie et l'histoire des Gaules</i>, trad. par Edmond Cougny et <a href="Henri_Leb%C3%A8gue" title="Henri Lebègue">Henri Lebègue</a>, Paris, 1878 (<a rel="nofollow" class="external text" href="http://remacle.org/bloodwolf/livres/cougny/periegete.htm#18">en ligne</a>).</li>
<li><span class="ouvrage" id="Müller1861"><span class="ouvrage" id="Karl_Müller1861"><a href="Karl_M%C3%BCller_(philologue)" title="Karl Müller (philologue)">Karl Müller</a>, <cite class="italique"><a href="G%C3%A9ographes_grecs_mineurs" title="Géographes grecs mineurs">Geographi graeci minores</a>, tome 1</cite>, Paris, Didot, <time>1861</time> <small style="line-height:1em;">(<a rel="nofollow" class="external text" href="https://archive.org/stream/geographigraeci00mueluoft#page/196/mode/1up">lire en ligne</a>)</small>, <abbr class="abbr" title="page(s)">p.</abbr> LXXIV-IX, CXLI (introd.) et 196-237 (édition)<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rft.genre=book&rft.btitle=Geographi+graeci+minores%2C+tome+1&rft.place=Paris&rft.pub=Didot&rft.aulast=M%C3%BCller&rft.aufirst=Karl&rft.date=1861&rft.pages=LXXIV-IX%2C+CXLI+%28introd.%29+et+196-237+%28%C3%A9dition%29&rfr_id=info%3Asid%2Ffr.wikipedia.org%3AScymnos+de+Chio"></span></span></span>.</li>
<li><i>Fragments des poèmes géographiques de Scymnus de Chio et du faux Dicéarque</i>, éd. par <a href="Antoine_Jean_Letronne" class="mw-redirect" title="Antoine Jean Letronne">Antoine Jean Letronne</a>, Paris, 1840, p. 66-69 (<a rel="nofollow" class="external text" href="https://books.google.fr/books?id=S4HKGb7P2AsC&dq=Scymnus%20de%20Chio&pg=PA66#v=onepage&q&f=false">en ligne</a>).</li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading4"><h4 id="Sur_les_Scymnos">Sur les Scymnos</h4></div>
<ul><li>Benedetto Bravo, <i>La Chronique d'Apollodore et le Pseudo-Skymnos : érudition antiquaire et littérature géographique dans le seconde moitié du IIe siècle av. J.-C.</i>, Leuven, Paris, Walpole (Mass.), 2009 (<i>Studia hellenistica</i>, 46) <small style="line-height:1em;">(<a href="International_Standard_Book_Number" title="International Standard Book Number">ISBN</a> <span class="nowrap">978-90-429-2145-0</span>)</small>.</li>
<li>Konstantin Boshnakov, <i>Pseudo-Skymnos (Semos von Delos ?) : <span class="lang-grc" lang="grc">Τα αριστερα του Ποντου</span>. Zeugnisse griechischer Schriftsteller über den westlichen Pontosraum</i>, Stuttgart, 2004 (<i>Palingenesia</i>, 82) <small style="line-height:1em;">(<a href="International_Standard_Book_Number" title="International Standard Book Number">ISBN</a> <span class="nowrap">3-515-08393-6</span>)</small> (part. <a rel="nofollow" class="external text" href="https://books.google.com/books?id=94uMpC4AXgEC&printsec=frontcover&hl=fr&cd=1&source=gbs_ViewAPI">en ligne</a>).</li>
<li>Aubrey Diller, <i>The tradition of the minor Greek geographers</i>, New York, Lancaster, Oxford, 1952 (<i>Philological monographs</i>, 14) ; <i>Addenda</i> ; repr. Amsterdam, 1986.</li>
<li>Fr. Gisinger, <i>Skymnos</i>, dans <i><a href="Realencyclop%C3%A4die_der_classischen_Altertumswissenschaft" title="Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft">Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft</a> [Pauly-Wissowa]</i>, III, A,1, München, 1927, p. 664-672.</li>
<li>William Smith (dir.), <i><a href="Dictionary_of_Greek_and_Roman_Biography_and_Mythology" title="Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology">Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology</a></i>, 3, Little, Brown & Co., Boston, 1867, p. 761 (<a rel="nofollow" class="external text" href="http://www.ancientlibrary.com/smith-bio/3095.html">en ligne</a>)</li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading3"><h3 id="Articles_connexes">Articles connexes</h3></div>
<ul><li><a href="Liste_des_g%C3%A9ographes_gr%C3%A9co-romains" title="Liste des géographes gréco-romains">Liste des géographes gréco-romains</a>, <a href="G%C3%A9ographes_grecs_mineurs" title="Géographes grecs mineurs">Géographes grecs mineurs</a></li></ul>
<ul id="bandeau-portail" class="bandeau-portail"><li><span class="bandeau-portail-element"><span class="bandeau-portail-icone"><span class="noviewer" typeof="mw:File"></span></span> <span class="bandeau-portail-texte">Portail de la géographie</span> </span></li> <li><span class="bandeau-portail-element"><span class="bandeau-portail-icone"><span class="noviewer" typeof="mw:File"></span></span> <span class="bandeau-portail-texte">Portail de la Grèce antique</span> </span></li> </ul></div><!--htdig_noindex--><div><div class="zim-footer">
Cet article est issu de <a class="external text" title="Dernière modification le 2022-12-03" href="https://fr.wikipedia.org/wiki/?title=Scymnos_de_Chio&oldid=199206522">Wikipédia</a>. Sauf mention contraire, le texte est disponible sous <a class="external text" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.fr">Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0</a>. Des conditions supplémentaires peuvent s’appliquer aux fichiers multimédias.
</div>
</div><!--/htdig_noindex--></div>
</div>
</main>
</div>
</div>
</div>
<script src="./_webp_/webpHandler.js"></script>
</body></html>